TEHRAN, 18 Mac – Pemimpin politik veteran Iran, Ali Larijani yang merupakan antara tokoh paling berkuasa di Republik Islam itu, seorang arkitek polisi keselamatan dan penasihat rapat kepada Ali Khamenei.
- Tokoh politik veteran dan penasihat rapat Khamenei, arkitek polisi keselamatan negara dengan tanggungjawab merangkumi rundingan nuklear dan hubungan serantau.
- Perkhidmatan panjang termasuk komander Pengawal Revolusi semasa perang Iran-Iraq, ketua penyiar kebangsaan dan Speaker Parlimen selama 12 tahun.
- Terlibat dalam tindakan tegas terhadap protes besar, menyebabkan sekatan AS; dasar nuklear yang disokongnya dianggap gagal selepas serangan.
Menurut media Iran pada Selasa, Larijani terbunuh pada usia 67 tahun dalam serangan udara Israel.
Keturunan keluarga ulama terkemuka dengan adik-beradik yang naik ke jawatan tinggi selepas Revolusi Islam 1979, Larijani dilihat sebagai seorang yang cerdik dan pragmatik tetapi sentiasa bertekad untuk menegakkan sistem pemerintahan teokratik Iran.
Sebagai komander Pengawal Revolusi semasa perang Iran-Iraq, beliau menjadi ketua penyiar kebangsaan Iran sebelum berkhidmat dalam Majlis Keselamatan Negara Tertinggi dalam keanggotaannya dalam parlimen, di mana beliau menjadi speaker selama 12 tahun.
Peranannya sebagai orang dalam utama kerajaan Khamenei memberinya tanggungjawab merentasi portfolio yang luas termasuk rundingan nuklear kritikal dengan Barat, menguruskan hubungan serantau Tehran dan penindasan pergolakan dalaman.
Walaupun komitmennya yang teguh terhadap pemerintahan mutlak Khamenei, beliau menyokong pendekatan yang lebih berhati-hati berbanding tokoh-tokoh tegar yang lain, kadangkala sanggup memajukan matlamat Iran melalui diplomasi dan menghadapi tentangan domestik secara sederhana.
Namun, meskipun agak sederhana, beliau memainkan peranan penting dalam tindakan tegas terhadap protes besar-besaran pada Januari. Tidakan tegas itu menyebabkan Washington mengenakan sekatan ke atasnya bulan lalu.
Selepas serangan AS-Israel bermula pada 28 Februari, beliau merupakan salah seorang tokoh utama Iran yang pertama bersuara, menuduh penyerang Iran cuba menghancurkan dan merompak negara. Beliau juga mengeluarkan amaran tegas terhadap mana-mana bakal penunjuk perasaan.
Serangan itu mewakili kegagalan muktamad dasar nuklear yang telah beliau bantu reka, yang cuba membina keupayaan atom di sempadan peraturan antarabangsa tanpa mencetuskan serangan.
Ali Larijani dilahirkan pada tahun 1958 di kota suci Syiah di Iraq, Najaf, tempat tinggal ramai ulama besar Iran seperti bapanya yang telah melarikan diri daripada apa yang mereka anggap sebagai pemerintahan Shah yang menindas.
Beliau berpindah ke Iran semasa kecil, kemudian menumpukan perhatian pada pengajiannya dan memperoleh PhD falsafah.
Ketika Larijani berusia 20 tahun, Revolusi Islam menggulingkan Shah dan melantik Ayatollah Ruhollah Khomeini sebagai pemimpin tertinggi.
